Maqola qabul qilingandan keyingi korrektura va sahifalash bosqichlari qanday amalga oshiriladi.
Maqola taqrizdan muvaffaqiyatli o'tib, qabul qilingandan so'ng, u darhol nashr etilmaydi. Oldin korrektura va nashrga tayyorlash bosqichlaridan o'tishi kerak. Bu bosqich matnning yakuniy sifatini belgilaydi va o'quvchiga taqdim etiladigan versiyaning professional ko'rinishini ta'minlaydi.
Korrektura bosqichining maqsadi
Korrektura - bu maqola matnidagi til, uslub, format xatolarini tuzatish jarayoni. Bu bosqichda ilmiy mazmun o'zgartirilmaydi, faqat matn aniqroq va professional ko'rinishga keltiriladi. OJS'da bu vazifa odatda alohida korrektor roliga ega foydalanuvchiga topshiriladi, kichik jurnallarda esa buni muharrirning o'zi bajarishi ham mumkin.
Bosqichlar tartibi
- Muharrir maqolani qabul qilingan statusiga o'tkazadi.
- Korrektor matnni tahrir qilib, izohlar bilan qaytaradi.
- Muallif taklif qilingan tuzatishlarni ko'rib chiqadi va tasdiqlaydi.
- Maqola sahifalash bosqichiga o'tkaziladi, PDF yoki HTML formatida tayyorlanadi.
- Yakuniy versiya muallif tomonidan tasdiqlanadi.
Sahifalash va formatlash
Sahifalash bosqichida maqola jurnalning umumiy dizayn shabloniga moslashtiriladi: sarlavhalar, jadvallar, rasmlar joylashuvi tartibga solinadi. OJS bir nechta chiqish formatini qo'llab-quvvatlaydi, eng ko'p tarqalgani PDF hisoblanadi, ammo ba'zi jurnallar HTML yoki XML formatlarini ham qo'shadi, bu esa maqolani turli qurilmalarda qulay o'qishga imkon beradi.
Maslahat: yakuniy PDF faylni nashr etishdan oldin kamida ikki kishi tomonidan tekshirib chiqilishini talab qiling - bu texnik xatolarning oldini oladi.
Muallifning ushbu bosqichdagi roli
Ko'p mualliflar korrektura bosqichini e'tiborsiz qoldiradi, holbuki bu bosqichda ular o'z maqolasining yakuniy ko'rinishini tasdiqlash imkoniga ega. Muallifdan tuzatishlarni belgilangan muddatda ko'rib chiqishi va tasdiqlashi so'raladi, aks holda nashr jadvali kechikishi mumkin. Shu sababli tahririyat muallifga bu bosqichning ahamiyatini oldindan tushuntirib qo'yishi foydali.
Agar tahririyatingizda korrektura va sahifalash jarayonini tizimli tashkil etish kerak bo'lsa, bu borada JurnalKonsalting jamoasi amaliy tajribaga ega. Xizmatlar haqida tariflar sahifasidan batafsil ma'lumot olishingiz mumkin.
Korrektor bilan muallif o'rtasidagi muloqot
Korrektura bosqichida ba'zan matnni tushunish yoki muallifning asl fikrini aniqlashtirish uchun qo'shimcha savollar tug'ilishi mumkin. Bunday hollarda korrektor to'g'ridan-to'g'ri matnni o'zgartirib qo'ymasdan, izohlar orqali muallif bilan muloqot qilishi to'g'ri yondashuv hisoblanadi. Bu jarayon biroz ko'proq vaqt talab qilsa-da, yakuniy natijaning aniqligi va muallifning roziligini ta'minlaydi.
Sahifalash bosqichida esa texnik jihatlar, masalan jadval va rasmlarning aniqligi, havolalarning ishlashi, sahifa raqamlarining to'g'riligi kabi detallar alohida e'tibor talab qiladi. Ko'p tahririyatlar bu bosqich uchun alohida tekshirish ro'yxati tuzib, har bir maqola nashr etilishidan oldin shu ro'yxat bo'yicha tekshirib chiqadi, bu esa texnik xatolarning nashrdan keyin aniqlanish ehtimolini sezilarli kamaytiradi.
Turli formatlar bilan ishlashning nozik jihatlari
Agar jurnal bir nechta chiqish formatini, masalan PDF va HTML'ni, bir vaqtda taqdim etsa, korrektura va sahifalash bosqichida har bir format uchun alohida diqqat talab etiladi. Ba'zan PDF versiyada to'g'ri ko'rinadigan jadval HTML versiyada buzilib qolishi mumkin, shu sababli har ikkala format ham nashr etilishidan oldin alohida tekshirilishi zarur.
Yana bir muhim jihat, maqola matnida keltirilgan barcha havolalar va manbalar ro'yxatining to'g'ri ishlashini tekshirish hisoblanadi. Buzilgan yoki eskirgan havolalar o'quvchi tajribasiga salbiy ta'sir qiladi va jurnalning professional ko'rinishini pasaytiradi, shu sababli bu tekshiruv nashr oldidan majburiy bosqich sifatida ko'rilishi tavsiya etiladi.
Ko'p tilli nashrlar bilan ishlash
Agar jurnal bir nechta tilda, masalan o'zbek va ingliz tillarida, maqola nashr etsa, korrektura bosqichi ikki barobar diqqat talab qiladi. Har bir til versiyasi alohida til mutaxassisi tomonidan tekshirilishi, terminologiyaning ikkala tilda ham izchil qo'llanilishi muhim, aks holda tarjima sifatiga oid shikoyatlar kelib chiqishi mumkin.
Shuningdek, korrektura jarayonida ishlatiladigan izoh va tuzatish tizimini oldindan barcha ishtirokchilarga tushuntirib qo'yish foydali, chunki bu jarayon yangi mualliflar uchun ba'zan tushunarsiz bo'lishi mumkin.
Ko'p so'raladigan savollar
Korrektura bosqichida maqola mazmuni o'zgarishi mumkinmi?
Yo'q, bu bosqichda faqat til va format tuzatiladi, ilmiy mazmunga tegishli o'zgarishlar taqriz bosqichida hal qilinishi kerak.
Korrektura qancha vaqt oladi?
Bu maqola hajmi va korrektor ish yukiga bog'liq, aniq muddatni jurnal o'zi belgilaydi.
Teglar
Maqola yoqdimi?
Do'stlaringizga ham ulashing
