Web of Science — Clarivate kompaniyasining nufuzli ilmiy bazasi. ESCI'dan boshlab SCIE, SSCI va AHCI indekslarigacha bo'lgan yo'l, baholash mezonlari va real kutilmalar haqida to'liq ma'lumot.
Web of Science (WoS) — Clarivate kompaniyasi yuritadigan, dunyodagi eng qadimiy va nufuzli iqtiboslik bazalaridan biri. Ko'pchilik uni Scopus bilan taqqoslaydi, lekin WoS'ning o'z tuzilishi, mezonlari va kirish yo'li bor. Bu maqolada muharrir sifatida bilishingiz shart bo'lgan asosiy jihatlarni yoritamiz.
Core Collection tuzilishi: jurnal qayerga kiradi?
WoS Core Collection bir nechta indeksdan iborat va buni tushunish juda muhim:
- SCIE (Science Citation Index Expanded) — tabiiy va texnika fanlari;
- SSCI (Social Sciences Citation Index) — ijtimoiy fanlar;
- AHCI (Arts and Humanities Citation Index) — gumanitar fanlar va san'at;
- ESCI (Emerging Sources Citation Index) — yuqoridagi indekslarga nomzod bo'lgan, sifat talablariga javob beruvchi jurnallar.
Yangi jurnallar uchun real kirish nuqtasi — ESCI. Jurnal avval sifat mezonlaridan o'tib ESCI'ga qabul qilinadi, so'ngra iqtiboslik ko'rsatkichlari yetarli bo'lsa, flagman indekslarga ko'tarilishi mumkin. ESCI'da bo'lishning o'zi ham xalqaro tan olinish hisoblanadi.
Clarivate qanday baholaydi?
Clarivate baholashni ikki toifaga ajratadi. Birinchisi — sifat mezonlari: ISSN mavjudligi, taqrizlash jarayoni, tahririyat kengashi tarkibining maqolalar mazmuniga mosligi, nashr etikasi, sayt ishlashi, sonlarning o'z vaqtida chiqishi, annotatsiyalarning inglizcha va tushunarli bo'lishi. Bu mezonlardan o'tish ESCI uchun yetarli bo'lishi mumkin.
Ikkinchisi — ta'sir mezonlari: jurnalning o'z sohasidagi iqtiboslik darajasi, mualliflar va tahrir kengashining xalqaro obro'si. Bular flagman indekslar (SCIE, SSCI, AHCI) uchun qo'llanadi va ancha yuqori chegara qo'yadi.
Mezonlarning to'liq va joriy ro'yxati Clarivate rasmiy saytida ochiq e'lon qilingan — ariza oldidan aynan o'sha manbani o'rganing, chunki talablar vaqt o'tishi bilan yangilanib turadi.
Ariza jarayoni va halol kutilmalar
Ariza Clarivate'ning rasmiy portali orqali bepul topshiriladi. Jarayon bosqichlari odatda quyidagicha kechadi:
- Dastlabki texnik tekshiruv — ISSN, sayt, asosiy ma'lumotlar.
- Sifat mezonlari bo'yicha tahririy baholash.
- Natija: qabul, rad yoki qo'shimcha kuzatuv.
Eng muhim haqiqat: baholash muddati oldindan aniq emas va qaror faqat Clarivate mutaxassislariga tegishli. Hech qanday vositachi qabulni kafolatlay olmaydi va jarayonni tezlashtira olmaydi. Rad javobi olingan jurnal uchun qayta ariza oldidan kutish davri belgilanadi — uning shartlari ham rasmiy hujjatlarda ko'rsatilgan.
Maslahat: WoS'ga tayyorgarlikni Scopus tayyorgarligi bilan parallel olib boring — mezonlarning katta qismi mos tushadi. Bitta sifatli ichki audit ikkala baza uchun ham asos bo'ladi.
WoS va Scopus: qaysi biri muhimroq?
Bu savolga universal javob yo'q — ikkalasi ham nufuzli va bir-birini istisno qilmaydi. Ko'p jurnallar ikkala bazada ham indekslanadi. Farqlar qamrovda: Scopus kengroq qamrovga ega, WoS esa tarixan qat'iyroq saralash bilan mashhur. O'zbekiston ilmiy muhitida ikkala baza ham OAK talablari kontekstida e'tirof etiladi. Batafsil taqqoslash uchun Scopus'ga kirish yo'li maqolamizni o'qing.
Jurnalingiz saytini, meta-ma'lumotlarini va hujjatlar paketini WoS texnik talablariga moslashtirishda JurnalKonsalting yordam beradi — savollaringiz bo'lsa bog'laning.
Ko'p so'raladigan savollar
ESCI'da indekslangan jurnal «haqiqiy» WoS jurnali hisoblanadimi?
Ha, ESCI — Core Collection tarkibidagi rasmiy indeks. ESCI jurnallari WoS platformasida to'liq ko'rinadi va iqtiboslari hisoblanadi.
WoS'ga ariza topshirish uchun to'lov kerakmi?
Yo'q, ariza bepul. Pul so'raydigan «vositachilar»dan ehtiyot bo'ling — rasmiy jarayonda hech qanday to'lov ko'zda tutilmagan.
Jurnal ham WoS, ham Scopus'da bo'lishi mumkinmi?
Ha, bu keng tarqalgan holat. Har bir bazaga alohida ariza topshiriladi va ular bir-biridan mustaqil qaror qabul qiladi.
Teglar
Maqola yoqdimi?
Do'stlaringizga ham ulashing
